Wi-Fi to technologia bezprzewodowej sieci lokalnej, która łączy smartfon, komputer, telewizor lub inne urządzenie z routerem za pomocą fal radiowych. Nie jest tym samym co internet. Internet trafia do routera przez łącze operatora, a Wi-Fi tworzy bezprzewodowy most między routerem a urządzeniami w domu.
Jak działa Wi-Fi?
Router pełni funkcję centralnego punktu dostępowego. Odbiera dane z internetu, a następnie przesyła je do urządzeń znajdujących się w zasięgu sieci. Komunikacja odbywa się za pomocą fal radiowych, podobnie jak przekazywanie informacji przez radio, choć Wi-Fi wykorzystuje znacznie bardziej złożone zasady transmisji.
Do sieci mogą dołączać między innymi laptopy, smartfony, tablety, konsole, drukarki, telewizory Smart TV i urządzenia inteligentnego domu. Każde z nich musi mieć kartę sieciową obsługującą Wi-Fi. Sam router może być podłączony do internetu przewodem światłowodowym, kablem Ethernet albo modemem korzystającym z sieci LTE lub 5G.
Połączenie urządzenia z domową siecią wygląda zwykle tak:
- Telefon lub komputer wyszukuje dostępne sieci Wi-Fi.
- Użytkownik wybiera nazwę swojej sieci.
- Urządzenie przechodzi uwierzytelnienie, najczęściej po wpisaniu hasła.
- Router przydziela urządzeniu dostęp do sieci i zaczyna wymieniać z nim dane.
Standardy opisujące sposób działania tej transmisji należą do rodziny IEEE 802.11. Nazwy Wi-Fi 4, Wi-Fi 5, Wi-Fi 6 i Wi-Fi 7 oznaczają kolejne generacje tych standardów.
Wi-Fi, kabel Ethernet i LTE lub 5G
Wi-Fi jest wygodne, ponieważ nie wymaga prowadzenia przewodów do każdego urządzenia. Nie zawsze zapewnia jednak taką samą stabilność jak połączenie kablowe. Wybór zależy od tego, czy ważniejsza jest mobilność, czy odporność na zakłócenia.
Najważniejsze różnice między sposobami dostępu do sieci przedstawiają się następująco:
- Wi-Fi zapewnia mobilność i pozwala łatwo podłączać wiele urządzeń w domu.
- Ethernet zwykle oferuje stabilniejsze opóźnienia i mniejszą podatność na przeszkody oraz zakłócenia radiowe.
- LTE i 5G korzystają z infrastruktury operatora komórkowego, dlatego mogą zapewnić dostęp do internetu także poza domem.
- Połączenie kablowe dobrze sprawdza się przy komputerach stacjonarnych, konsolach i telewizorach, gdy liczy się stała jakość transmisji.
Wi-Fi jest naturalnym wyborem dla smartfonów i laptopów, ponieważ użytkownik może swobodnie zmieniać miejsce. Kabel częściej wybiera się do urządzeń stacjonarnych, gier sieciowych, pracy z dużymi plikami lub sytuacji, w których nawet krótkie przerwy w transmisji są uciążliwe.
Pasmo 2,4 GHz czy 5 GHz?
Domowy router może nadawać w jednym lub kilku pasmach częstotliwości. Najczęściej spotkasz 2,4 GHz i 5 GHz. Ich podstawowy kompromis można ująć prosto: pierwsze pasmo oferuje większy zasięg, a drugie zwykle wyższą prędkość i mniejsze zatłoczenie.
- Pasmo 2,4 GHz lepiej dociera przez ściany i sprawdza się w większej odległości od routera.
- Pasmo 2,4 GHz jest bardziej podatne na zakłócenia, ponieważ korzysta z niego wiele urządzeń domowych.
- Pasmo 5 GHz zazwyczaj umożliwia szybszą transmisję na krótszym dystansie.
- Pasmo 5 GHz słabiej przenika przez ściany i może szybciej tracić zasięg w sąsiednich pomieszczeniach.
Router dwupasmowy może obsługiwać oba zakresy jednocześnie. Urządzenia znajdujące się blisko routera warto łączyć z siecią 5 GHz, a sprzęt oddalony lub oddzielony grubymi ścianami może działać stabilniej w paśmie 2,4 GHz.
Generacje Wi-Fi
Kolejne generacje zwiększały przepustowość, poprawiały obsługę wielu urządzeń i ograniczały opóźnienia. Podane cechy dotyczą możliwości standardu, a rzeczywista prędkość zależy także od routera, urządzenia końcowego, odległości i warunków w budynku.
| Generacja | Nazwa techniczna | Pasmo | Główna cecha |
|---|---|---|---|
| Wi-Fi 4 | 802.11n | 2,4 GHz i 5 GHz | Obsługa dwóch pasm i większa przepustowość niż we wcześniejszych standardach |
| Wi-Fi 5 | 802.11ac | 5 GHz | Wyższa wydajność transmisji, szczególnie w mniej zatłoczonym paśmie |
| Wi-Fi 6 | 802.11ax | 2,4 GHz i 5 GHz | Lepsza obsługa wielu urządzeń jednocześnie |
| Wi-Fi 7 | 802.11be | 2,4 GHz, 5 GHz i 6 GHz | Rozwój przepustowości, opóźnień i pracy w zatłoczonych sieciach |
Dlaczego Wi-Fi działa wolno albo nie dociera do każdego pokoju?
Spadek jakości połączenia nie musi oznaczać awarii internetu. Problem może powstawać dopiero na odcinku między routerem a urządzeniem. Na działanie sieci wpływają między innymi:
- ściany, stropy i inne przeszkody, szczególnie wykonane z betonu lub żelbetu,
- router ustawiony w szafce, przy podłodze albo za dużymi przedmiotami,
- zakłócenia od sąsiednich sieci, Bluetooth, kuchenek mikrofalowych i innych urządzeń radiowych,
- duża liczba urządzeń korzystających jednocześnie z tego samego routera lub pasma.
W mieszkaniu sygnał może być dobry w jednym pomieszczeniu, a wyraźnie słabszy za kilkoma ścianami. Szczególnie szybko traci zasięg pasmo 5 GHz. Pomóc może przeniesienie routera w bardziej centralne, otwarte miejsce, rozdzielenie urządzeń między pasma albo zastosowanie dodatkowego punktu dostępowego. Wzmacniacz sygnału nie zawsze rozwiązuje problem, ponieważ sam musi otrzymać wystarczająco mocny sygnał z routera.
Domową sieć należy też zabezpieczyć hasłem i nowoczesnym mechanizmem szyfrowania, takim jak WPA2 lub WPA3. Dzięki temu obce urządzenia nie uzyskają łatwego dostępu do sieci i podłączonych do niej sprzętów.
Wi-Fi jest więc sposobem bezprzewodowego połączenia urządzeń z routerem, a nie osobnym rodzajem internetu. O jakości działania decydują przede wszystkim odległość od routera, przeszkody, zakłócenia, wybrane pasmo oraz możliwości zastosowanego standardu.
